De Ooijpolder
De Ooijpolder is een open polderlandschap langs de Waal, net ten oosten van Nijmegen, vol weilanden en water.
In dit artikel lees je waarom het gebied bij Natura 2000 hoort, welke grazers er rondlopen en waarom de polder al jaren een geliefde plek is voor vogelaars, wandelaars en fietsers uit de hele regio.
Het landschap van de Ooijpolder
De Ooijpolder is een laaggelegen polder langs de Waal, met open weilanden, plassen en kleine stukjes bos. Bij hoog water op de rivier loopt een deel van de polder onder, waardoor het landschap steeds een beetje verandert en je de polder nooit twee keer op precies dezelfde manier ziet.
Die afwisseling tussen droog en nat maakt de Ooijpolder bijzonder. Je loopt er over dijken en langs water, met uitzicht dat afhangt van het seizoen en de waterstand van de Waal.
In de winter en het vroege voorjaar staan grote delen van de polder regelmatig blank. Dat geeft het landschap een heel ander karakter dan in de zomer, wanneer dezelfde graslanden juist droog en groen zijn.
De polder grenst aan de dorpen Ooij en Persingen en ligt tegen de Duitse grens aan. Juist die ligging tussen rivier, dijken en kleine dorpskernen geeft het gebied zijn rustige, landelijke karakter, terwijl de binnenstad van Nijmegen op fietsafstand blijft.
Persingen zelf geldt als het kleinste dorp van Nederland, met de kerk van het dorp als herkenbaar punt vanuit de polder. Dat zo’n klein dorp midden in dit open landschap ligt, past precies bij het rustige karakter van de Ooijpolder.
Natura 2000 en de Gelderse Poort
De Ooijpolder is een belangrijk deel van het Natura 2000-gebied de Gelderse Poort. Dit gebied valt onder het grotere Natura 2000-gebied Rijntakken, dat in april 2014 definitief is aangewezen.
Rijntakken combineert de uiterwaarden van de IJssel, de Neder-Rijn en de Waal met de Gelderse Poort. Daarmee beschermt de status van Natura 2000 de planten en dieren die van dit soort rivierlandschap afhankelijk zijn.
Die beschermde status betekent dat ontwikkelingen in en rond de polder zorgvuldig worden afgewogen tegen de natuurwaarden van het gebied. Voor bezoekers merk je daar vooral de keerzijde van: een polder die open en ongerept blijft, in plaats van verder bebouwd te worden.
Grazers in de Ooijpolder
Staatsbosbeheer beheert de natte natuur van de Ooijpolder en zet daarvoor grote grazers in. Galloway-runderen en konikpaarden lopen er het hele jaar rond, zonder bijvoeren.
Deze dieren houden het landschap open door grassen en struiken kort te houden. Zo ontstaat een afwisselend gebied met zowel open grasland als ruigere stukken, precies wat planten en dieren nodig hebben. Zonder deze grazers zou het gebied sneller dichtgroeien en zouden de open, kenmerkende uiterwaarden langzaam verdwijnen.
- Galloway-runderen: robuust rundvee dat het hele jaar buiten loopt.
- Konikpaarden: kleine, wilde paarden die de polder begrazen.
Beide soorten grazers zijn gewend aan mensen, maar het blijven wilde of halfwilde dieren. Bezoekers wordt daarom aangeraden om op gepaste afstand te blijven en de dieren niet te voeren of lastig te vallen.
Vogels spotten in de Ooijpolder
De Ooijpolder geldt als een van de betere vogelgebieden van Nederland. Het hele jaar door zie je er vogels, van weidevogels in het voorjaar tot wintergasten die neerstrijken op de ondergelopen graslanden.
Een van de opvallendste soorten die je er kunt zien is de lepelaar, een steltloper met een kenmerkende platte snavel. Met een beetje geduld en een verrekijker zie je in de Ooijpolder regelmatig bijzondere soorten. Juist de combinatie van water, open grasland en rust maakt het gebied aantrekkelijk voor zoveel verschillende vogelsoorten.
Ook ganzen en eenden gebruiken de ondergelopen graslanden in het najaar en de winter als rust- en foerageerplek. Kom je in het voorjaar, dan is de kans groter dat je juist weidevogels als de grutto of de kievit tegenkomt, die in de open polder broeden.
Juist de open ligging van de polder maakt het makkelijk om zonder al te veel moeite vogels te spotten. Je hoeft niet diep het gebied in te lopen om al vanaf de dijk een goed overzicht te hebben.
Uitkijktoren Groenlanden
Midden in de Ooijpolder staat de Uitkijktoren Groenlanden, gebouwd in de vorm van een ooievaarsnest. Vanaf de toren kijk je naar één kant uit over het natte natuurgebied met grazende grote dieren, en naar de andere kant over het terrein van een voormalige steenfabriek.
Die combinatie van uitzichten maakt de toren een goed startpunt om de polder in zich op te nemen voordat je verder wandelt of fietst. De toren is vrij toegankelijk en vormt voor veel bezoekers een vast onderdeel van een tocht door het gebied. Vanaf de toren zie je in één overzicht hoe de polder is opgebouwd, met de afwisseling van water, grasland en de resten van vroegere bedrijvigheid.
Wandelen en fietsen in de Ooijpolder
Door de Ooijpolder lopen diverse wandelroutes, waaronder het Ooijpolder-rondje van Staatsbosbeheer. Die lus is ongeveer 12,9 kilometer lang en voert je dwars door het polderlandschap, met de Uitkijktoren Groenlanden als een van de vaste punten onderweg.
De polder ligt op fietsafstand van de binnenstad, dus je combineert een wandeling er makkelijk met een fietstocht terug naar de stad. Door het vlakke landschap is de polder ook voor minder getrainde wandelaars en fietsers goed te doen, zonder noemenswaardige hoogteverschillen op de route.
Veel bezoekers combineren de Ooijpolder met een tocht langs de dijk naar het dorp Ooij of verder richting de Duitse grens. Neem je de fiets, dan kom je onderweg langs verschillende uitkijkpunten over de uiterwaarden, waar je zicht hebt op de rivier en de weidse polder eromheen. De route is vlak en geschikt voor zowel een korte wandeling als een hele middag fietsen, en ook met kinderen goed te doen.
Hoe kom je bij de Ooijpolder?
De Ooijpolder ligt direct ten oosten van Nijmegen, tussen de stad en de dorpen Ooij en Persingen. Vanaf station Nijmegen loop je in ongeveer 25 minuten naar de rand van het gebied, of je huurt op het station een OV-fiets om er sneller te zijn.
Kom je met de auto, dan rijd je via de dijkwegen rond Ooij het gebied in, met enkele parkeerplekken bij de dorpskernen. Voor wie liever fietst, ligt de polder dankzij de korte afstand tot de binnenstad voor de hand als uitstapje vanuit Nijmegen zelf.
Een rondje door de polder is daardoor goed te combineren met een halve of hele dag in de stad zelf, zonder dat je er veel reistijd aan kwijt bent. Dat maakt de Ooijpolder ook geschikt als een kort uitstapje van een paar uur, zonder dat je er een hele dag voor hoeft vrij te maken.
Meer natuurgebieden bij Nijmegen
Veelgestelde vragen
Wat is de Ooijpolder?
Een open polderlandschap langs de Waal, net ten oosten van Nijmegen, met weilanden, water en kleine bosjes.
Is de Ooijpolder een Natura 2000-gebied?
Ja, de Ooijpolder is onderdeel van Natura 2000-gebied de Gelderse Poort, dat weer deel is van Rijntakken.
Welke dieren grazen in de Ooijpolder?
Staatsbosbeheer laat er Galloway-runderen en konikpaarden grazen, die het hele jaar buiten blijven.
Kun je vogels spotten in de Ooijpolder?
Ja, de Ooijpolder is een van de betere vogelgebieden van Nederland, met onder meer de lepelaar als opvallende soort.